Dat patiënten die tijdens hun werk veiligheidsschoenen dragen speciale inlegzolen nodig hebben, weet iedereen inmiddels wel. Dat dit komt doordat de regels rond certificering van die schoenen enkele jaren geleden zijn veranderd ook. De reden dat steeds meer fabrikanten met eigen afdekken of complete kits komen voor de productie van zolen, is dat de geleiding van elektriciteit goed geregeld moet zijn om de voor hen zo belangrijke certificering van hun schoenen te handhaven. Bijna alle aanbieders verkopen zowel antistatische als ESD veiligheidsschoenen, maar wat is nu eigenlijk het verschil?

Niet alle dieren zijn konijnen

Er is veel verwarring tussen antistatisch en ESD. Allebei de termen gaan over zogeheten ‘contactweerstand’, maar terwijl het één het ander omvat, kun je dat omgekeerd niet zeggen. Net zoals alle konijnen dieren zijn, maar niet alle dieren konijnen.

Antistatische veiligheidsschoenen hebben een lage elektrische weerstand tussen 0,1 en 1000 MegaOhm (MΩ). Door die lage weerstand kan statische elektrische ladingen niet opstapelen. Deze schoenen sturen het grootste deel van elektrische lading die ontstaat door bijv. kleding en andere ondergronden telkens meteen naar de grond. Zo voorkomen ze bijna alle vonken, schokken en schokjes als gevolg van de plotselinge ontlading van stroom tussen elektrisch geladen voorwerpen of mensen.

ESD (de afkorting van ElectroStatic Discharge) veiligheidsschoenen hebben een nóg lagere elektrische weerstand, tussen 0,1 en 100 (MΩ). Dat zorgt ervoor dat ze continu alle statische elektrische ladingen direct naar de grond sturen voordat die kunnen opstapelen. Bij ESD is er daardoor geen enkele kans op een plotselinge ontlading tussen elektrisch geladen voorwerpen of mensen.

Bij de keuze voor antistatische of ESD veiligheidsschoen (en inlegzolen) gaat het dus over het belang van het verminderen of volledig uitsluiten van het ontladen van statische elektriciteit in werksituaties.

Wanneer zijn antistatische schoenen en zolen voldoende?

Antistatische materialen zorgen ervoor dat statische elektriciteit die tijdens je werk wordt opgebouwd door het lichaam kan verlaten. Met een antistatisch materiaal worden de bekende kleine elektrische schokjes voorkomen…

En wanneer zijn ESD schoenen en zolen nodig?

ESD (de afkorting van ElectroStatic Discharge) veiligheidsschoenen kunnen een elektrostatische lading weer afvoeren. Oftewel, de schoenen zorgen ervoor dat de statische elektriciteit die een mens opbouwt afgevoerd kan worden. Dat komt doordat de weerstand van de materialen in deze schoenen zo laag is dat alle elektrische lading tussen een drager en de vloer wordt afgevoerd. Zo kunnen schokken en vonken die gevaarlijk zijn voor kwetsbare objecten waar iemand mee werkt worden voorkomen. Het voornaamste doel van ESD veiligheidsschoenen is dan ook het voorkomen dat een mens producten, apparatuur of zelfs hele gebouwen beschadigt als gevolg van een elektrische schok door statische elektriciteit die dat mens heeft opgebouwd.

ESD schoenen zijn absoluut verplicht voor mensen die werken met en aan gevoelige elektronica. In hun werk kan bij een gebrek aan ontlading ernstige schade ontstaan aan die elektronica. In werkomgevingen met gevaar op explosies (bijvoorbeeld met gassen, explosieve of chemische stoffen als onze lijmen) worden ook ESD schoenen gedragen omdat die de kans minimaliseren op een explosie (en daar vaak op volgende brand) door aanraking.

Aansprakelijkheid uitsluiten of je patiënt de meest veilige zolen leveren?

Er is veel discussie over wie aansprakelijkheid is indien er iets fout gaat tijdens het gebruik van veiligheidsschoen. In de podotherapie en podologie gaat het vooral over welke merken de zaken op dit gebied het best hebben geregeld en hoe de aansprakelijkheid wel of niet kan worden uitgesloten. Vooralsnog ontbreekt jurisprudentie of je als podotherapeut of podoloog aansprakelijk gesteld kunt worden na het leveren van niet gecertificeerde zolen. In de praktijk is dat vooral een moeilijk punt als je patiënt een merk schoenen heeft waarvoor nog geen certificering mogelijk is. Er zijn praktijken die ervoor kiezen alleen zolen te leveren voor merken waarvan zij weten dat de certificering goed is geregeld. En er zijn praktijken die patiënten een formulier laten tekenen waarin ze aansprakelijkheid uitsluiten.

Hoe de discussie over aansprakelijkheid eindigt moet de tijd uitwijzen. Naast dat wij distributeur zijn van de gecertificeerde EMMA afdekken, hebben wij de afgelopen periode ons ESD-assortiment uitgebreid zodat je bij ons terecht kunt voor freesblokken, lijm en afdekmateriaal. En sinds kort is het zelfs mogelijk via ons zolen laten frezen uit ESD-blokken. Zodat onze klanten ervoor kunnen kiezen alle dragers van veiligheidsschoenen zo veilig mogelijke zolen te leveren. En de kans op juridisch gedoe zo klein mogelijk wordt. Iets met dat ook wij denken dat voorkomen beter is dan genezen.